Ders 22 / 32 · Dipnotlar ve raporlar · 9 dk

Faaliyet raporu, yatırımcı sunumu ve KAP açıklamaları

Finansal tablolar rakamları verir; ama bir şirketin kapasitesi, yatırımları, pazarı ve yönetimin beklentileri başka belgelerdedir. Bu ders bu belgelerin ne içerdiğini, hangisinin denetimden geçtiğini ve tablolarla nasıl birlikte okunduğunu anlatıyor.

Belgeler ve güvence düzeyleri

BelgeİçerikGüvence
Finansal tablolar ve dipnotlarRakamlar ve ayrıntılarıYıllık tam, 6 aylık sınırlı denetim
Faaliyet raporuFaaliyetler, yatırımlar, riskler, yönetim ve ortaklık yapısıDenetçi tablolarla tutarlılığını kontrol eder
Yatırımcı sunumuÖzet sonuçlar, operasyonel veriler, beklentilerDenetimden geçmez
Özel durum açıklamalarıÖnemli gelişmeler (sözleşme, yatırım, dava, sermaye kararları)Şirketin beyanıdır
Kurumsal yönetim uyum raporuSPK ilkelerine uyum durumuŞirketin beyanıdır

Güvence düzeyi, bir bilginin ne ölçüde bağımsız biçimde kontrol edildiğini gösterir. Denetimden geçmeyen belgeler yanlış anlamına gelmez; ama içerdikleri rakamların tablolarla nasıl ilişkilendiğine bakmak, bilginin doğru bağlamda okunmasını sağlar.

Faaliyet raporunda neler bulunur?

  • Faaliyetler ve sektör: Üretim ve satış miktarları, kapasite ve kapasite kullanım oranı, pazar payı, ürün ve bölge dağılımı.
  • Yatırımlar: Dönemdeki yatırım harcamaları, devam eden projeler, teşvik belgeleri.
  • Riskler: Yönetimin tanımladığı başlıca riskler ve risk yönetim yapısı.
  • Yönetim ve ortaklık yapısı: Yönetim kurulu, bağımsız üyeler, komiteler, ortaklık yapısı ve değişiklikleri.
  • Kâr dağıtım politikası: Şirketin kâr dağıtımına ilişkin ilan ettiği ilkeler.

Faaliyet raporu, tablolardaki rakamların arkasındaki fiziksel gerçekliği gösterir. Hasılat %40 artmışsa bunun ne kadarının fiyat, ne kadarının satış miktarından geldiği çoğunlukla ancak faaliyet raporundaki ton, adet ya da kapasite verileriyle ayrıştırılabilir.

Yatırımcı sunumları ve 'düzeltilmiş' ölçüler

Yatırımcı sunumları dönem sonuçlarını grafiklerle özetler ve tablolarda bulunmayan operasyonel verileri içerir. Birçok sunumda standartlarda tanımlanmamış ölçüler de kullanılır: düzeltilmiş FAVÖK, düzeltilmiş net kâr, net işletme sermayesi, net borç gibi.

Bu ölçülerin tanımını şirket belirler. Örneğin 'düzeltilmiş FAVÖK' kur farklarını, tek seferlik giderleri ya da enflasyon muhasebesi etkilerini dışarıda bırakabilir. Sunumlarda bu ölçülerin tablolardaki rakamlarla mutabakatı (hangi kalemin neden çıkarıldığı) genellikle ekte ya da dipnotta verilir.

KAP açıklamaları

Şirketler finansal raporlar dışında pek çok bildirimi KAP'ta yayımlar. Bunlar arasında yeni iş ilişkisi ve sözleşmeler, yatırım kararları, sermaye artırımları (bedelli, bedelsiz), kâr payı dağıtımı, pay geri alımları, ortaklık yapısı değişiklikleri ve davalar yer alır.

Bir açıklamanın önemini değerlendirmenin yolu, içindeki tutarı şirketin büyüklüğüyle kıyaslamaktır. 500 milyon TL'lik bir sözleşme, yıllık hasılatı 10 milyar TL olan bir şirket için hasılatın %5'i, 1 milyar TL olan bir şirket için %50'sidir. Sözleşmenin kaç yıla yayıldığı, kesin mi yoksa çerçeve anlaşma mı olduğu da açıklamada yazar.

Ara dönem finansal raporlarla birlikte KAP'ta yayımlanan ara dönem faaliyet raporları, üçer aylık dönemlerde faaliyet ve yatırım gelişmelerini özetler. Yıllık genel kurul öncesinde yayımlanan bilgilendirme dokümanı ise kâr dağıtım önerisini ve genel kurulda oylanacak konuları içerir.

Özet

Bu dersteki terimler

Bu ders finansal tabloların nasıl okunduğunu anlatmak amacıyla hazırlanmıştır. Yatırım tavsiyesi değildir; dersteki örnek şirketler ve rakamları kurgusaldır.