Ders 38 / 54 · Uygulama · 8 dk

İmtiyazlı paylar: A ve B grubu paylar ne anlama gelir?

Birçok şirketin payları gruplara ayrılır ve bazı gruplara yönetim, oy ya da kâr payında ayrıcalık tanınır. Bu ders imtiyaz türlerini, nerede açıklandıklarını ve kâr payı imtiyazının pay başı tutarlara etkisini anlatıyor.

İmtiyaz türleri

İmtiyazNe sağlar?
Yönetim kuruluna aday göstermeYönetim kurulu üyelerinin bir kısmının ya da çoğunluğunun belirli pay grubunun gösterdiği adaylar arasından seçilmesi. En yaygın imtiyaz türüdür.
Oyda imtiyazBelirli grup paylara genel kurulda birden fazla oy hakkı. Mevzuat, oyda imtiyazın sınırlarını düzenler.
Kâr payında imtiyazDağıtılan kârın belirli bir kısmının önce imtiyazlı gruba ayrılması.
DiğerEsas sözleşmede tanımlanan diğer haklar (örneğin belirli kararlarda onay).

İmtiyazlar şirketin esas sözleşmesinde tanımlıdır ve KAP'taki şirket genel bilgileri formunda 'imtiyazlı paylar' başlığı altında gösterilir. Borsada işlem gören paylar çoğunlukla imtiyazsız gruptandır; imtiyazlı paylar genellikle kurucu ortakların elindedir.

Kâr payı imtiyazının etkisi

Kurgusal örnek · A grubu 50 milyon, B grubu 450 milyon pay · dağıtılacak kâr 1.000 milyon TL · A grubuna %10 kâr payı imtiyazı
AdımTutar
Dağıtılacak kâr1.000
Önce A grubuna ayrılan imtiyaz payı (%10)(100)
Kalan, tüm paylara oranında dağıtılır900
Pay başına (900 ÷ 500 milyon pay)1,80 TL
A grubunun toplam aldığı: 100 + 50 × 1,80190
B grubunun toplam aldığı: 450 × 1,80810

B grubu payların sermayedeki payı %90'dır ama dağıtılan kârın %81'ini alır. İmtiyaz olmasaydı her pay 2,00 TL alırdı. Kâr payı imtiyazı bu yüzden borsadaki payların sahipleri açısından temettü verimi ve dağıtılabilir kâr hesaplarında dikkate alınan bir unsurdur.

Nerede ve nasıl izlenir?

  • Esas sözleşme: İmtiyazların tam metni; KAP'ta ve şirket internet sitesinde yayımlanır.
  • KAP şirket genel bilgileri: İmtiyazlı pay grupları ve imtiyaz türleri özet olarak.
  • Kâr dağıtım tablosu: Genel kurul öncesinde yayımlanır; imtiyazlı ve imtiyazsız gruplara dağıtılan tutarları ayrı gösterir.
  • [[kurumsalYonetim|Kurumsal yönetim uyum raporu]]: İmtiyazlar ve pay sahipliği haklarına ilişkin açıklamalar.

Özet

Bu dersteki terimler

Bu ders finansal tabloların nasıl okunduğunu anlatmak amacıyla hazırlanmıştır. Yatırım tavsiyesi değildir; dersteki örnek şirketler ve rakamları kurgusaldır.