Tablolar
Soruların hepsi bilanço, gelir tablosu ve nakit akış tablosu derslerindeki Örnek Sanayi rakamlarıyla (milyon TL) cevaplanabilir. Tablolar bilançonun mantığı, gelir tablosunun mantığı ve nakit akış tablosu derslerinde tam hâliyle yer alır.
| Kalem | Tutar |
|---|---|
| Dönen varlıklar / Stoklar | 6.600 / 2.200 |
| Kısa vadeli yükümlülükler | 5.000 |
| Nakit + kısa vadeli finansal yatırım | 1.500 |
| Finansal borç (kiralama dahil) | 4.300 |
| Ticari alacak / Ticari borç | 2.500 / 2.000 |
| Toplam varlık / Özkaynak | 13.900 / 6.000 |
| Hasılat / SMM / Brüt kâr | 10.000 / 7.000 / 3.000 |
| Faaliyet giderleri / Esas faaliyet kârı | 1.400 / 1.700 |
| Amortisman / Net kâr | 600 / 800 |
| Vergi öncesi kâr / Vergi gideri | 1.150 / 350 |
| İşletme faaliyetlerinden nakit / Yatırım harcaması | 1.600 / 1.400 |
Bilanço soruları
1. Örnek Sanayi'nin cari oranı ve asit-test oranı nedir?CevapGizle
Cari oran = 6.600 ÷ 5.000 = 1,32. Asit-test = (6.600 − 2.200) ÷ 5.000 = 0,88. Stoklar çıkarıldığında dönen varlıklar kısa vadeli borçların tamamını karşılamaz. Bkz. Cari Oran, Asit-Test Oranı.
2. Net borç ne kadardır?CevapGizle
Finansal borç (kiralama dahil) 4.300 − nakit ve kısa vadeli finansal yatırımlar 1.500 = 2.800 milyon TL. Kiralama yükümlülükleri (300) hariç tutulursa 2.500 olur; bu yüzden tanım her zaman belirtilir. Bkz. Net Borç.
3. Finansal kaldıraç ve finansal borç/özkaynak oranı nedir?CevapGizle
Kaldıraç = (13.900 − 6.000) ÷ 13.900 = %56,8. Finansal borç / özkaynak = 4.300 ÷ 6.000 = 0,72. İlki tüm yükümlülükleri, ikincisi yalnızca faiz işleyen borcu dikkate alır.
4. Ticari işletme sermayesi ne kadardır ve hasılat %10 artarsa yaklaşık ne kadar ek nakit bağlanır?CevapGizle
Ticari işletme sermayesi = 2.500 + 2.200 − 2.000 = 2.700 (hasılatın %27'si). Aynı çalışma koşullarıyla hasılat %10 artarsa yaklaşık 270 milyon TL ek işletme sermayesi gerekir. Bkz. İşletme Sermayesi.
Gelir tablosu soruları
5. Brüt marj, esas faaliyet marjı ve net marj nedir?CevapGizle
Brüt marj = 3.000 ÷ 10.000 = %30. Esas faaliyet marjı = 1.700 ÷ 10.000 = %17. Net marj = 800 ÷ 10.000 = %8.
6. Türkiye'de yaygın analist tanımıyla FAVÖK ne kadardır?CevapGizle
FAVÖK = brüt kâr − faaliyet giderleri + amortisman = 3.000 − 1.400 + 600 = 2.200 (marj %22). Esas faaliyetlerden diğer gelir/giderler (+100) dahil edilirse 2.300 olur. Bkz. FAVÖK Marjı.
7. Efektif vergi oranı nedir ve yasal orandan neden farklı olabilir?CevapGizle
350 ÷ 1.150 = %30,4. Yasal oran %25 ile hesaplanan vergi 287,5 olurdu. Fark; kanunen kabul edilmeyen giderler, istisnalar, teşvikler ve ertelenmiş vergi hareketlerinden kaynaklanabilir ve vergi dipnotundaki mutabakat tablosunda açıklanır. Bkz. Efektif Vergi Oranı.
8. Net parasal pozisyon kazancı neden pozitif (kazanç) çıkmıştır?CevapGizle
Örnek Sanayi'nin parasal borçları (banka borcu, ticari borç) parasal varlıklarından (nakit, alacak) fazladır. Enflasyon bu borcun alım gücünü eritir; erime kazanç olarak yazılır. Bu kazanç nakit değildir. Bkz. Net Parasal Pozisyon Kazancı / Kaybı, Parasal / Parasal Olmayan Kalemler.
Nakit akışı ve birleşik sorular
9. Serbest nakit akışı ne kadardır?CevapGizle
İşletme faaliyetlerinden nakit 1.600 − yatırım harcaması 1.400 = 200 milyon TL. Faiz finansman bölümünde gösterildiği için bu tutar faiz öncesidir. Bkz. Serbest Nakit Akışı.
10. Net kâr 800 iken işletme nakdi neden 1.600'dür?CevapGizle
Dolaylı yöntemin satırları farkı açıklar: nakit olmayan amortisman (+600) ve karşılıklar (+100) geri eklenir; finansman bölümünde gösterilecek net faiz gideri (+900) ve yerine ödenen vergi düşülecek vergi gideri (+350) geri eklenir; nakit olmayan parasal kazanç (−200), yatırım faaliyeti kazançları (−100) ve iştirak payı (−50) çıkarılır; işletme sermayesindeki artış (−500) ile ödenen vergi ve kıdem (−300) nakdi azaltır. Toplam: 800 + 1.600 − 350 − 500 − 300 = 1.600. Bkz. İşletme Faaliyetlerinden Nakit Akışı.
11. Özkaynak kârlılığını DuPont bileşenlerine ayırın.CevapGizle
Net marj %8 × aktif devir hızı (10.000 ÷ 13.900 = 0,72) × özkaynak çarpanı (13.900 ÷ 6.000 = 2,32) ≈ %13,3. Toplam net kâr ve toplam özkaynakla hesaplanmıştır; ana ortaklık rakamlarıyla (760 ÷ 5.800) %13,1 çıkar. Bkz. DuPont Analizi.
12. 2024 hasılatı 2024 raporunda 7.000 olarak açıklanmıştı ve 2025 enflasyonu %30'dur. 2025 hasılatının (10.000) reel büyümesi nedir?CevapGizle
2024 hasılatı 2025 fiyatlarıyla 7.000 × 1,30 = 9.100'dür. Reel büyüme = 10.000 ÷ 9.100 − 1 = %9,9. Orijinal rakamla yapılan düz kıyas (%42,9) büyümenin büyük kısmının enflasyondan geldiğini gözden kaçırırdı. Bkz. TMS 29 (Enflasyon Muhasebesi).