GRAFİKOTemel Analiz Eğitimi73 ders

Ders 64 / 73 · Şirket incelemeleri · 12 dk

Türk Altın (TRALT): FAVÖK üçe katlandı, net kâr %28 arttı

Türk Altın İşletmeleri'nin ilk yarı FAVÖK'ü 2,0'den 6,1 milyar TL'ye çıktı — üç katından fazla. Net kâr ise yalnızca 2,2'den 2,8 milyar TL'ye geldi. Bu inceleme arada duran vergi satırını ve borçsuz bir madencilik bilançosunu okuyor.

TRALT güncel çarpanları ve bilanço özetiHisse sayfası →

Raporun kimliği

ÖzellikBu rapor
ŞirketTürk Altın İşletmeleri A.Ş. (TRALT)
Rapor30.06.2026 tarihli 6 aylık ara dönem raporu, konsolide
Enflasyon muhasebesiTMS 29 uygulanmış; tutarlar 30.06.2026 fiyatlarıyla
Finansal borçKısa ve uzun vadeli finansal borç bulunmamaktadır

Madencilikte satılan ürünün fiyatı şirketin kontrolünde değildir; maliyet ise cevher tenörü, işlenen ton ve enerji gibi kalemlere bağlıdır. Bu yüzden marj, fiyat ile maliyetin makasından doğar ve fiyat hareketleri gelir tablosuna doğrudan yansır.

Gelir tablosu

6 aylık · milyar TL · 30.06.2026 fiyatlarıyla
Kalem2026 ilk yarı2025 ilk yarı
Hasılat14,19,5
Satışların maliyeti(5,8)(6,0)
Brüt kâr8,33,5
Pazarlama, satış ve dağıtım giderleri(0,2)(0,2)
Genel yönetim giderleri(1,3)(0,9)
AR-GE giderleri(1,3)(1,0)
Esas faaliyetlerden diğer gelir/gider (net)(0,5)0,0
Esas faaliyet kârı5,01,5
Faaliyet dışı kalemler (net)0,00,7
Vergi öncesi kâr5,02,2
Vergi gideri / (geliri)(2,2)0,1
Dönem kârı2,82,2
Amortisman ve itfa0,60,5
FAVÖK6,12,0

Şirketin açıkladığı rakamlar: hasılat 14.081 mn (2025: 9.545 mn) · brüt kâr 8.283 mn (2025: 3.507 mn) · net kâr 2.834 mn (2025: 2.214 mn) · FAVÖK 6,15 (2025: 1,97).

FAVÖK üçe katlanırken net kâr neden %28 arttı? · milyar TL
Basamak2026 ilk yarı2025 ilk yarıKatkı
Esas faaliyet kârı5,01,5+3,5
Faaliyet dışı kalemler (net)0,00,7(0,7)
Vergi öncesi kâr5,02,2+2,8
Vergi gideri / (geliri)(2,2)0,1(2,2)
Dönem kârı2,82,2+0,6

Ayrıştırma net bir cevap verir: esas faaliyet kârı 3,5 milyar TL artmış, ancak bunun 2,2 milyar TL'si vergi satırında kalmıştır. 2025'in ilk yarısında şirket 0,1 milyar TL vergi *geliri* kaydetmişti; 2026'da 2,2 milyar TL vergi *gideri* yazmıştır. Efektif vergi oranı bu yüzden −%2,3'ten %43,7'ye çıkmıştır. Faaliyet dışı kalemlerin katkısının 0,7'den 0,0'a inmesi de artışı bir miktar törpülemiştir.

Marjlar
Marj2026 ilk yarı2025 ilk yarı
Brüt marj%58,8%36,8
FAVÖK marjı%43,7%20,6
Net marj%20,1%23,2
Efektif vergi oranı%43,7−%2,3

Faaliyetteki değişim sayılarla şöyledir: hasılat %47,5 artarken satışların maliyeti azalmıştır (6,0 → 5,8). Fiyat ile maliyet arasındaki makasın genişlemesi brüt kârı 3,5'ten 8,3 milyar TL'ye taşımıştır. AR-GE gideri 1,3 milyar TL ile hasılatın %8,9'udur; madencilikte arama ve sondaj faaliyetlerinin bir bölümü bu satırda görünür.

Çeyrekler

Çeyrek ayrıştırması · milyar TL · 30.06.2026 fiyatlarıyla
Kalem1. çeyrek (Haziran fiyatıyla)6 aylık2. çeyrek
Hasılat9,514,14,6
Brüt kâr5,38,33,0
FAVÖK4,66,11,6
Net kâr1,72,81,1

Şirketin açıkladığı 2. çeyrek net kârı 1,11 milyar TL'dir; bu hesapta 1,11. Düz fark yöntemiyle 1,23 çıkardı — açıklanan rakam buradaki enflasyon düzeltmeli hesapla örtüşmektedir.

Çeyrekler arasında büyük bir dalgalanma vardır: ilk çeyrek hasılatı ikincinin iki katından fazladır. Buna karşılık ikinci çeyrekte brüt marj %55,5'ten %65,7'ye yükselmiştir. Madencilikte sevkiyat partiler hâlinde gerçekleştiği için hasılatın çeyrekler arasında düzensiz dağılması olağandır; bu tür şirketlerde tek çeyreklik rakamlar üzerinden eğilim okumak güvenilir değildir.

2. çeyrek yıllık karşılaştırma · milyar TL
Kalem2Ç 20262Ç 2025Değişim
Hasılat4,63,6+%25,9
Brüt kâr3,01,8+%65,0
Brüt marj%65,7%50,2+15,6 puan
FAVÖK1,61,1+%49,2
Net kâr1,11,5−%26,1

Bilanço ve nakit akışı

Özet bilanço · milyar TL · 30.06.2026 fiyatlarıyla
Kalem30.06.202631.12.2025
Nakit ve nakit benzerleri5,65,7
Kısa vadeli finansal yatırımlar16,016,2
Stoklar3,13,2
Maddi duran varlıklar29,323,5
Toplam varlıklar61,556,4
Finansal borçlar0,00,0
Özkaynaklar53,250,4
Net nakit (finansal yatırımlar dahil)21,521,9

Şirketin açıkladığı toplam varlık 61.531 mn TL, özkaynak 53.153 mn TL'dir.

Bilanço bu ders setindeki en sade yapılardan biridir: finansal borç yoktur, varlıkların %87'si özkaynakla finanse edilmiştir ve 21,5 milyar TL net nakit vardır. Borcu olmayan bir şirkette faaliyet dışı kalemler satırı da küçüktür — nitekim bu dönem 0,0 milyar TL'dir. Bu ders setindeki SASA ve PGSUS incelemelerinde aynı satırın onlarca milyar TL oynadığı görülür; aradaki farkı bilançonun borç yapısı yaratır.

6 aylık nakit akışı · milyar TL
Kalem2026 ilk yarı2025 ilk yarı
Amortisman ve itfa0,60,5
İşletme sermayesindeki değişim2,42,0
İşletme faaliyetlerinden nakit6,24,4
Sabit sermaye yatırımları(5,9)(1,9)
Serbest nakit akımı (işletme − yatırım)0,32,5

Yatırım harcaması 1,9'dan 5,9 milyar TL'ye, yani üç katına çıkmıştır; maddi duran varlıklar da 23,5'ten 29,3 milyar TL'ye yükselmiştir. İşletme nakdi 6,2 milyar TL ile yatırımı ancak karşılamış, serbest nakit akımı 2,5'ten 0,3 milyar TL'ye inmiştir. Yatırım dönemindeki bir şirkette serbest nakit akımının daralması, faaliyetin zayıfladığı anlamına gelmez; nitekim aynı dönemde işletme nakdi %41 artmıştır.

FAVÖK üçe katlanmışsa net kâr neden aynı oranda artmadı?Cevap

Arada vergi satırı vardır. 2025'in ilk yarısında şirket 0,1 milyar TL vergi geliri kaydetmişti, 2026'da 2,2 milyar TL vergi gideri yazmıştır; bu tek başına 2,2 milyar TL'lik bir fark yaratır. Ayrıca faaliyet dışı kalemlerin katkısı 0,7'den 0,0'a inmiştir. Vergi öncesi kâr 2,2'den 5,0 milyar TL'ye, yani %133 artmıştır — faaliyetteki iyileşme bu satıra kadar korunmuş, alt satırda vergiyle karşılaşmıştır. Vergi satırındaki bu tür sıçramaların ne kadarının ertelenmiş vergiden geldiği dipnotlardaki mutabakat tablosunda görülür.

Özet

Bu dersteki terimler

Bu ders finansal tabloların nasıl okunduğunu anlatmak amacıyla hazırlanmıştır. Yatırım tavsiyesi değildir; dersteki örnek şirketler ve rakamları kurgusaldır.