Ders 41 / 54 · Şirket incelemeleri · 16 dk

Ford Otosan (FROTO): 2026 ilk yarı raporu adım adım

Önceki derslerde anlatılan okuma adımları, Ford Otosan'ın 30.06.2026 tarihli 6 aylık konsolide raporu üzerinde uygulanıyor: gelir tablosu, çeyrek ayrıştırması, satışların dağılımı, bilanço, nakit akışı ve son dört çeyrek göstergeleri.

Raporun kimliği ve rakamların fiyat düzeyi

ÖzellikBu rapor
ŞirketFord Otomotiv Sanayi A.Ş. (FROTO)
Rapor30.06.2026 tarihli 6 aylık ara dönem raporu
KapsamKonsolide (yurt dışı bağlı ortaklıklar dahil)
DenetimSınırlı bağımsız denetim (6 aylık rapor)
Enflasyon muhasebesiTMS 29 uygulanmış
Fiyat düzeyiTüm tutarlar 30.06.2026 satın alma gücünde

Bu incelemedeki bütün tutarlar şirketin KAP'ta yayımladığı 30.06.2026 raporundan alınmıştır ve milyar TL'dir. Enflasyon muhasebesi nedeniyle raporda geçen yılın rakamları da Haziran 2026 fiyatlarına taşınmış olarak yer alır; bu yüzden 2025 ilk yarı rakamları, şirketin bir yıl önce açıkladığı tutarlardan daha büyüktür. Aynı rapordaki iki sütunun kıyası, reel bir kıyastır.

Gelir tablosu: iki ilk yarı yan yana

Konsolide gelir tablosu · 6 aylık · milyar TL · 30.06.2026 fiyatlarıyla
Kalem2026 ilk yarı2025 ilk yarıDeğişim
Hasılat427,1482,7−%11,5
Satışların maliyeti(397,7)(442,0)
Brüt kâr29,340,7−%27,9
Pazarlama giderleri(9,4)(9,6)
Genel yönetim giderleri(5,4)(5,6)
Ar-Ge giderleri(4,7)(4,8)
Esas faaliyetlerden diğer gelir/gider (net)1,96,1
Esas faaliyet kârı11,626,7−%56,4
Yatırım faaliyetleri (net)3,09,0
Finansman gideri öncesi faaliyet kârı14,735,8
Finansman gelirleri10,919,3
Finansman giderleri(15,4)(33,7)
Vergi öncesi kâr10,221,4−%52,5
Vergi geliri / (gideri)0,1(4,3)
Dönem net kârı10,317,2−%39,8

Kaynak tablodaki gruplamada, varsa net parasal pozisyon etkisi finansman gelir ve giderleri içinde yer alır. Yuvarlama nedeniyle toplamlar küçük farklar gösterebilir.

Marj merdiveni
Marj2026 ilk yarı2025 ilk yarı
Brüt marj%6,9%8,4
Faaliyet giderleri / hasılat%4,6%4,2
FAVÖK marjı%4,7%6,4
Esas faaliyet marjı%2,7%5,5
Net marj%2,4%3,6

FAVÖK = brüt kâr − pazarlama, genel yönetim ve Ar-Ge giderleri + amortisman (2026: 29,3 − 19,6 + 10,4 = 20,2; 2025: 40,7 − 20,1 + 10,1 = 30,7).

Tablo şu gözlemleri içerir. Hasılat aynı fiyat düzeyinde %11,5 düşmüştür. Brüt marj 1,5 puan daralmış, brüt kâr hasılattan daha hızlı (%27,9) azalmıştır. Faaliyet giderleri tutar olarak hafif gerilemiş ama hasılat daha çok düştüğü için ciroya oranı %4,2'den %4,6'ya çıkmıştır; faaliyet giderleri hasılatla aynı oranda azalmamıştır. Esas faaliyetlerden diğer gelir ve giderlerin net katkısı da 6,1'den 1,9'a inmiştir; bu kalem genellikle ticari kur ve vade farklarını içerir, ayrıntısı şirketin ilgili dipnotunda yer alır. Sonuçta esas faaliyet kârı yarıdan fazla azalmıştır.

Net kâr ise esas faaliyet kârından daha az düşmüştür (−%39,8'e karşı −%56,4). Aradaki farkın kaynağı gelir tablosunun alt bölümündedir: net finansman gideri 14,3'ten 4,5'e gerilemiş, vergi kalemi de 4,3 milyar TL giderden 0,1 milyar TL gelire dönmüştür. Vergi kalemindeki değişimin büyük kısmı ertelenmiş vergiden gelmektedir (2026'da 0,5 milyar TL ertelenmiş vergi geliri, 2025'te 3,1 milyar TL ertelenmiş vergi gideri). Bu tür kalemler nakit değildir.

Çeyrekleri ayırmak

6 aylık tablo Ocak-Haziran toplamıdır. 2. çeyreği bulmak için şirketin 3 aylık raporundaki tutarlar Mart 2026 fiyatlarından Haziran 2026 fiyatlarına taşınır ve 6 aylık toplamdan çıkarılır (kümülatif raporlama). Mart'tan Haziran'a TÜFE artışı %7,01'dir; çarpan 1,0701.

Çeyrek ayrıştırması · milyar TL · 30.06.2026 fiyatlarıyla
Kalem1. çeyrek (Mart fiyatıyla)1. çeyrek (Haziran fiyatıyla)6 aylık2. çeyrek
Hasılat192,4205,9427,1221,1
Brüt kâr13,314,229,315,1
Esas faaliyet kârı4,95,311,66,4
Net kâr5,55,910,34,5
Şirketin açıkladığı 2. çeyrek rakamlarıyla karşılaştırma · milyar TL
KalemBu hesapŞirketin açıkladığı
2. çeyrek hasılatı221,1221,1
2. çeyrek yurt dışı satışları186,9186,9
2. çeyrek net kârı4,454,5

İki çeyrek kıyaslandığında 2. çeyrek hasılatı 1. çeyreğe göre (aynı fiyat düzeyinde) %7,4 yüksektir; brüt marj iki çeyrekte de %6,8-6,9 aralığındadır, esas faaliyet marjı %2,6'dan %2,9'a çıkmıştır. Net kâr ise 2. çeyrekte daha düşüktür; aradaki fark yine esas faaliyet dışındaki kalemlerden kaynaklanır. Düz fark alınsaydı (427,1 − 192,4), 2. çeyrek hasılatı 234,6 çıkar ve olduğundan %6 fazla görünürdü.

Satışların dağılımı ve kur

Brüt satışların coğrafi dağılımı · milyar TL
2026 ilk yarı2025 ilk yarı
Yurt içi satışlar76,995,0
Yurt dışı satışlar358,8395,9
Yurt dışının payı%82,3%80,6

Dağılım, iskonto ve iadeler düşülmeden önceki brüt satışlar üzerindendir; bu yüzden toplamı net hasılattan biraz yüksektir.

Satışların %82'si yurt dışına yapılmaktadır; iki kalemin ikisi de gerilemiş, yurt içi satışlar daha hızlı düştüğü için yurt dışı payı artmıştır. Döviz cinsinden satışlar, kur yükseldiğinde TL karşılığı büyüyen gelirlerdir (ihracat oranı).

Bilançoda ise şirketin döviz cinsinden borçları döviz varlıklarından fazladır. Dipnottaki net döviz pozisyonu, türev işlemler dahil 30.06.2026'da −95,8 milyar TL, 31.12.2025'te −110,2 milyar TL'dir (türevler hariç parasal pozisyon −109,9 ve −121,9). Bu, kur yükseldiğinde bilançoda kur farkı gideri doğuran bir yapıdır; aynı dönemde döviz cinsinden satışlar TL olarak büyür. İki etki farklı zamanlarda görünür: bilanço etkisi hemen, satış etkisi satışlar gerçekleştikçe.

Bilanço

Özet konsolide bilanço · milyar TL · 30.06.2026 fiyatlarıyla
Kalem30.06.202631.12.2025
Dönen varlıklar238,9263,1
Nakit ve nakit benzerleri56,075,3
Ticari alacaklar83,1104,6
Stoklar68,658,1
Diğer dönen varlıklar31,225,1
Duran varlıklar250,3267,7
Maddi duran varlıklar153,3161,5
Maddi olmayan duran varlıklar34,335,8
Ertelenmiş vergi varlığı27,528,7
Diğer duran varlıklar35,241,7
Toplam varlıklar489,2530,8
Kısa vadeli yükümlülükler186,1212,7
Finansal borçlar57,674,6
Ticari borçlar110,0120,7
Diğer kısa vadeli yükümlülükler18,517,4
Uzun vadeli yükümlülükler123,9134,4
Finansal borçlar110,4117,5
Diğer uzun vadeli yükümlülükler13,516,9
Özkaynaklar179,2183,7
Toplam kaynaklar489,2530,8
Bilanço oranları
Gösterge30.06.202631.12.2025
Cari oran1,281,24
Asit-test oranı0,920,96
Finansal kaldıraç%63,4%65,4
Finansal borç168,0192,1
Net borç (finansal borç − nakit)112,0116,8
Finansal borç / özkaynak0,941,05
Ticari işletme sermayesi41,642,1

Altı ayda bilanço aynı fiyat düzeyinde %8 küçülmüştür. Finansal borç 24,1 milyar TL, nakit 19,3 milyar TL azalmış; net borç bu yüzden yalnızca 4,8 milyar TL gerilemiştir. Ticari alacaklar 21,5 milyar TL azalırken stoklar 10,5 milyar TL artmış, ticari borçlar 10,7 milyar TL azalmıştır; bu üç kalemin toplamı olan ticari işletme sermayesi neredeyse değişmemiştir.

Bilançonun yapısında iki özellik dikkat çeker. Ticari borçlar (110,0) ticari alacaklardan (83,1) büyüktür; şirketin tedarikçi vadeleri müşteri vadelerinden uzundur. Özkaynaktaki 'yabancı para çevrim farkları' kalemi (−17,7 milyar TL) ise şirketin yurt dışındaki bağlı ortaklıklarının tablolarının TL'ye çevrilmesinden doğan farkları gösterir (diğer kapsamlı gelir).

Nakit akışı

Özet nakit akışı · 2026 ilk yarı · milyar TL
KalemTutar
Dönem net kârı10,3
Düzeltmeler (amortisman 10,4 ve karşılıklar 5,6 başta olmak üzere)16,3
İşletme sermayesi değişimi öncesi26,6
İşletme sermayesindeki değişim(2,4)
Ödenen vergi ve diğer işletme kalemleri(5,0)
İşletme faaliyetlerinden nakit19,2
Maddi ve maddi olmayan duran varlık alımları(7,9)
Diğer yatırım faaliyetleri1,5
Yatırım faaliyetlerinden nakit(6,4)
Finansal borçlardaki net değişim(4,9)
Ödenen temettü(13,7)
Diğer finansman kalemleri(4,7)
Finansman faaliyetlerinden nakit(23,3)
Kur farklarının etkisi0,2
Nakitteki net değişim(10,3)
Dönem başı nakit (Haziran 2026 fiyatlarıyla)75,3
Dönem sonu nakit56,0

Dönem başı nakit + net değişim ile dönem sonu nakit arasındaki yaklaşık 9 milyar TL'lik fark, enflasyon muhasebesinde elde tutulan nakdin dönem içindeki alım gücü kaybına karşılık gelir.

İşletme faaliyetlerinden nakit 19,2 milyar TL ile net kârın 1,9 katıdır (kârın nakde dönüşümü); fark büyük ölçüde nakit olmayan amortisman ve karşılıklardan gelir. Yatırım harcaması 7,9 milyar TL ile amortismanın (10,4) altındadır. Serbest nakit akışı (işletme + yatırım) 12,8 milyar TL'dir. Aynı dönemde 13,7 milyar TL temettü ödenmiş ve finansal borç net 4,9 milyar TL azaltılmıştır; bu ödemelerin serbest nakit akışını aşan kısmı nakit bakiyesinden karşılanmıştır.

Son dört çeyrek ve özet göstergeler

Oranlar tek bir yarıyıl yerine son dört çeyreğin toplamıyla hesaplanır. Son dört çeyrek = 2025 yılı − 2025 ilk yarısı + 2026 ilk yarısı; üç tutar da aynı raporda, Haziran 2026 fiyatlarıyla yer aldığı için doğrudan toplanabilir.

Son dört çeyrek (Temmuz 2025 – Haziran 2026) · milyar TL
Kalem2025 yılı− 2025 ilk yarı+ 2026 ilk yarıSon 4 çeyrek
Hasılat978,4482,7427,1922,8
FAVÖK61,430,720,250,8
Esas faaliyet kârı50,226,711,635,1
Net kâr40,017,210,333,2

Son sütun yuvarlanmamış tutarlarla hesaplanmıştır; yuvarlanmış sütunların toplamıyla 0,1'lik fark gösterebilir.

Son dört çeyrek göstergeleri
GöstergeHesapDeğer
Net borç / FAVÖK112,0 ÷ 50,82,2
Stokta bekleme68,6 ÷ 852,4 (SMM) × 36529 gün
Alacak tahsil83,1 ÷ 922,8 × 36533 gün
Borç ödeme110,0 ÷ 852,4 × 36547 gün
Nakit dönüşüm süresi29 + 33 − 4715 gün
Net kâr marjı33,2 ÷ 922,8%3,6
Aktif devir hızı922,8 ÷ 489,21,89
Özkaynak çarpanı489,2 ÷ 179,22,73
Özkaynak kârlılığı (DuPont)%3,6 × 1,89 × 2,73%18,5

DuPont ayrıştırması, özkaynak kârlılığının düşük marj ile yüksek varlık devir hızının birleşiminden geldiğini gösterir: şirketin her 100 TL'lik varlığı yılda yaklaşık 189 TL hasılat üretmekte, her 100 TL hasılattan 3,6 TL net kâr kalmaktadır. Nakit dönüşüm süresinin kısa olması da tedarikçi vadelerinin müşteri vadelerinden ve stok süresinden uzun olmasıyla ilişkilidir.

Tablolar neyi gösteriyor, neyi göstermiyor?

  • Gösterdikleri: İlk yarıda hasılat reel olarak %11,5, esas faaliyet kârı %56,4 azalmıştır; marjlar her basamakta daralmıştır. Net kârdaki düşüş, finansman gideri ve vergi kalemlerindeki değişim nedeniyle esas faaliyet kârındaki düşüşten daha sınırlıdır. Satışların %82'si yurt dışınadır; bilançoda döviz borcu döviz varlığından fazladır. Net borç hafif azalmış, temettü ödemesi dönemin serbest nakit akışını aşmıştır.
  • Göstermedikleri: Hasılattaki düşüşün ne kadarının satış adedinden, ne kadarının fiyattan ya da ürün karışımından geldiği finansal tablolarda yer almaz; bu bilgiler şirketin faaliyet raporunda ve yatırımcı sunumunda açıklanan üretim ve satış adetlerinden izlenir. Aynı şekilde yatırım planları ve kapasite bilgisi de tablolarda değil, bu belgelerdedir.
  • Bir sonraki raporda aynı yöntemle izlenebilecek kalemler: brüt marj ve esas faaliyet marjının seyri, esas faaliyetlerden diğer gelirler, net finansman gideri, ertelenmiş vergi, net borç ve net döviz pozisyonu, yatırım harcamasının amortismana oranı.

Şirketin güncel çeyreklik grafikleri ve oranları son dört çeyrek esasıyla sitedeki FROTO sayfasında izlenebilir; bu dersteki rakamlar ise 30.06.2026 raporuna sabitlenmiştir.

Özet

Bu dersteki terimler

Bu ders finansal tabloların nasıl okunduğunu anlatmak amacıyla hazırlanmıştır. Yatırım tavsiyesi değildir; dersteki örnek şirketler ve rakamları kurgusaldır.